Tarih Bilimi Nedir 10

Gün, geçmiş dönemin incelenmesi bilimidir.[2] “Gün”, geçmiş zamanda olan vakaların incelenmesinin cenahı nöbet, bu olaylarla alakalı bilgilerin ayyaşfi, toplanması, organizasyonu, sunumu ve yorumlanması ile de ilgilenen bir şemsiye terimdir.[3]

İnsan veya âdemoğlu-dışı üstelikı gözetmeksizin, arazi ve zaman aralığının kestirildiği bir geçmiş zaman dilimde, neden-sonuç ilişkisi kurup, doküman ve bulgular eşliğinde bilgiler toplayan bir akademik disiplin olan tarih, herhangi bir ilim kümesine dahil edilmez; çünkü tarih, her düzlükın geçmişini inceleyebilecek derece geniş bir disiplindir. İnsanlık geçmişi lakırtı konusu olduğunda, edebiyatın icadından önceki zamanlara “tarih öncesi” denir.

Günî inceleme, geçmiş zamandaki olaylara ilgili tüm bilgilerin, vakaların vuku bulmuş olduğu devrin şartları oda önüne allıkınarak, mümkün olduğunca nesnel bir şekilde sunulması ile oluşur. Gün, yaşanmış olan vakaların bir elan evetşanabilmesi gibi bir muhtemellık olmadığından doğa bilimlerindeki gibi deney ve gözleme dayanamaz.

Gün sözcüğünün Batı dillerindeki şerik muhaliflığı, Grekçe: ἱστορία, historiá (mealı “anket”) teriminden türemiştir.[4] İyonya lehçesinde bildirme, yüklem ahiz kanalıyla bilgi edinme anlamlarında kullanılan lügat, Attika lehçesinde görerek, tanık olarak bilme anlamlarının cenahı nöbet çok elan geniş bir meal dâhilğiyle fizik, coğrafya, astronomi, bitki ve hayvan bilgisi ve hatta gittikçe doğa bilgisini kapsayacak şekilde kullanılmıştır. Edward Carr’ın teşhismıyla tarih, “doğrulanmış olgular kümesi”nden değişik bir şey değildir.[5]